Wywłaszczenia pod budowę linii kolejowej do elektrowni jądrowej Lubiatowo–Kopalino

Budowa elektrowni jądrowej w Lubiatowie–Kopalinie wymaga realizacji inwestycji towarzyszących. Jedną z najważniejszych jest zapewnienie dostępu kolejowego do placu budowy i przyszłej elektrowni. Budowa torowisk wiąże się z przymusowym przejęciem gruntów w drodze wywłaszczeń.

Nowa linia kolejowa nr 230 oznacza wywłaszczenia prywatnych nieruchomości

PKP Polskie Linie Kolejowe zawarły umowę na modernizację linii kolejowej nr 229 na odcinku Lębork–Łeba oraz budowę nowego fragmentu linii nr 230 prowadzącego do elektrowni atomowej i Choczewa. Wartość inwestycji wynosi około 1,44 mld zł netto, a jej zakończenie planowane jest na 2029 r.

Szczególne znaczenie dla właścicieli gruntów ma budowa nowego, około 30-kilometrowego odcinka linii kolejowej nr 230 na trasie Steknica – Słajszewo Elektrownia – Choczewo. W lutym 2026 r. wojewoda pomorska wydała decyzję o ustaleniu lokalizacji tej inwestycji, otwierając drogę do dalszych etapów realizacji przedsięwzięcia.

Budowa nowej infrastruktury kolejowej wymaga pozyskania terenów pod tory, stacje, przystanki, drogi techniczne oraz obiekty inżynieryjne. Oznacza to, że część nieruchomości znajdujących się na trasie planowanej linii może zostać objęta procedurą wywłaszczeniową.

Jak przebiega wywłaszczenie pod inwestycję kolejową?

Inwestycje kolejowe realizowane są na podstawie tzw. specustawy kolejowej. Decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej prowadzi do przejęcia nieruchomości przez Skarb Państwa lub jednostki samorządowej. Dotychczasowi właściciele tracą prawa do nieruchomości, co wiąże się z koniecznością wypłaty im odszkodowań.

Właściciele gruntów położonych w rejonie planowanej linii nr 230 powinni ustalić, czy dana nieruchomość znajduje się w obszarze inwestycji.

Odszkodowanie za wywłaszczenie nie zawsze odpowiada wartości nieruchomości

Doświadczenia z realizacji innych dużych inwestycji publicznych pokazują, że masowe wywłaszczenia mogą prowadzić do sporządzania wycen obarczonych błędami. Dotyczy to zwłaszcza nieruchomości trudnych do precyzyjnego oszacowania, czyli np. o nietypowych cechach, znajdujących się w atrakcyjnym położeniu lub o dużym potencjale inwestycyjnym.

Dlatego właściciele nieruchomości zagrożonych wywłaszczeniem powinni rozważyć wykonanie niezależnej wyceny jeszcze przed wydaniem decyzji odszkodowawczej. W praktyce wcześniejsze przygotowanie dokumentacji i zgromadzenie materiału dowodowego może mieć istotny wpływ na wysokość uzyskanego odszkodowania oraz skuteczność ewentualnego odwołania.

Kolej do elektrowni atomowej – inwestycja o strategicznym znaczeniu

Projekt kolejowego dostępu do elektrowni jądrowej Lubiatowo–Kopalino obejmuje modernizację 32 km istniejącej linii nr 229 oraz budowę około 30 km nowej linii nr 230. Powstaną nowe stacje i przystanki, linie zostaną zelektryfikowane, a pociągi pasażerskie będą mogły poruszać się z prędkością do 160 km/h. Inwestycja ma zapewnić transport materiałów budowlanych podczas budowy elektrowni, a następnie obsługę pracowników i mieszkańców regionu.

Dla części właścicieli nieruchomości w gminach Choczewo, Wicko i Nowa Wieś Lęborska oznacza to jednak konieczność zmierzenia się z wywłaszczeniami gruntów. Warto zweryfikować przebieg planowanej inwestycji i przygotować się do ochrony swoich praw w postępowaniu odszkodowawczym.